MACHİAVELLİ
Niccolò
di Bernado dei Machiavelli (Makyavel olarak da bilinir)
(3 Mayıs 1469 – 21 Haziran 1527) Tarih ve politika biliminin
kurucusu sayılan Floransalı düşünür, devlet adamı, askeri stratejist,
şair, oyun yazarı. İtalyan Rönesans hareketinin en önemli
figürlerindendir.
Machiavelli ,siyasi yazar olarak
tarih sahnesine çıkmış ancak görüşleriyle hukuksal düzeni
etkilemiştir. En ünlü eseri Prens'te, politik
yazının tarihinde ilk kez iktidarın alınışı ve korunması gibi bir
sorunu dinsel ya da ahlaki kaygıları dikkate almaksızın kendinde bir
amaç olarak inceledi.
Tüm
yaşamı boyunca İtalya'nın birliği ideali için mücadele verdi.
Fikirleri politik yazında olduğu gibi yaygın düşünüşte de giderek
büsbütün olumsuz ve ilkesiz bir politik hırsın anlatımı olarak
görüldü, "Makyavelizm" terimi bir düşünce sisteminden çok "amaç
için her yolu mübah gören" politikacının tutumunu anlatan
suçlayıcı bir sıfat haline geldi.
Yine
de Diderot, Rousseau, Fichte ve Hegel gibi büyük düşünürler
Machiavelli düşüncesinin olumlu yönünü açığa çıkarmaya çalıştılar.
Hegel'e göre "Machiavelli'nin gayesi, yani İtalya'nın bir devlet
mertebesine çıkarılması, bu yazarın eserinde tiranlığın haklı
gösterilmesinden ve muhteris bir despot için imal edilmiş altın
yıldızlı bir aynadan başka bir şey görmeyen bütün görme özürlülerce
anlaşılamadan kalmıştır." Hegel O'nun yöntemini şöyle özetler:
"kangren olmuş uzuvlar lavanta suyuyla iyileştirilemez."
İtalyan komünist filozof Antonio Gramsci ise O'nu "erken gelmiş
Jakoben" olarak tanımlar.
Machiavelli, İtalyan halk dilini birleştirici bir ulusal temel
olarak neredeyse yeniden yaratan Dante'nin eseriyle, Romalı sanatsal
ve politik ideallerine büyük hayranlık besledi.
Makyavel Hıristiyan ortaçağ
düşüncesine karşı çıkmıştır. Machiavelli Rönesans düşünürüdür.
Siyasilere propagandayı ve iki
yüzlülüğü öneren düşünceleri makyevalist politika olarak daha sonra
anılmaya başlamıştır. Devlette laikleşme fikrini de savunan
Machiavelli İtalyan hukuk yaşantısında global etkilerde bulunmuştur.
"Amaca ulaşmak için her araç
meşrudur" görüşü bugün de etkisini koruyan bir makyevalist kavram
olarak tarihe geçmiştir.
