DUNS
SCOTTUS

1265-1308
yılları arasında yaşamış olan İskoç düşünür. Aristoteles'in mantık
ve metafiziğini benimsemekle birlikte, daha çok Augustinusçu gelenek
içinde yer alan filozof, İbn Rüşt'e de, Thomasçılığa da karşı
çıkmıştır.
O, metafizikle teoloji
arasında bir ayırım yapmış ve bütün varolanlar arasında bir ayırım
yapmış ve bütün varolanlar için ortak olan ilkeleri araştıran
metafiziğin Tanrı'yı kavrayamayacağını öne sürmüştür.
Ona göre, Tanrı,
teolojinin konusuna girer. Scottus'a göre, evrendeki hareket ve
değişmenin bir başlatıcısı, evrendeki varlıkların bir ilk hareket
ettiricisi olmalıdır ki bu da Tanrı'dır. Tanrı zorunlu varlıktır,
birdir, özü itibariyle basittir, özgür bir iradeye sahiptir.
Tümeller konusunda,
onların öncelikle Tanrı'nın zihnindeki formlar olarak varolduğunu
söyleyen Scottus, onların ikinci olarak nenelerde nesnelerin özleri
ya da genel doğaları olarak ortaya çıktığını iddia etmiştir.
Tümeller, ona göre, nihayet, zihnimizdeki soyut kavramlar olarak
varolur. İradeciliği benimseyen Scottus'a göre, Tanrı'yla birleşme
hedefine ulaşmada en önemli rolü akıl veya zeka değil irade
oynamaktadır.